Aleksander Milinkiewicz odebrał Nagrodę im. Sacharowa

Aleksander Milinkiewicz odebrał wczoraj (12.12.06.) z rąk przewodniczącego Parlamentu Europejskiego Nagrodę im. Sacharowa, którą każdego roku otrzymują osoby lub organizacje szczególnie odznaczające się w walce w obronnie praw człowieka, demokracji i praworządności na świecie.

Wręczając nagrodę przewodniczący Parlamentu Josep Borrell powiedział: "W Europie uznajemy prawa człowieka, wolność myśli, słowa i poglądów za niezaprzeczalne i oczywiste. Jako Europejczycy mamy szczególny obowiązek bronić i szerzyć prawa człowieka na świecie, tym bardziej nie wolno nam tolerować naruszania godności osobistej i nie przestrzegania wartości demokratycznych u siebie. Tegoroczna Nagroda imienia Sacharowa nadaje szczególne znaczenie temu zobowiązaniu".

Przewodniczący Borrell zwrócił się do Aleksandra Milinkiewicza: "Występuje Pan przeciw zastraszaniu, które staje się powszechne na Białorusi. Walczy Pan o swobodę wyrażania poglądów i decydowania o swojej przyszłości. Stał się Pan symbolem oporu przeciwko uciskowi i nadziei na demokratyczną przyszłość". Przewodniczący Borrell mówił o poparciu, jakiego udziela Parlament staraniom o zapoczątkowanie demokratycznych przemian na Białorusi - "Stoimy z Panem ramię w ramię wspierając obietnice demokracji na Białorusi, aspiracje społeczeństwa białoruskiego do uzyskania prawa do demokratycznych wyborów, dostępu do niezależnej informacji, ustanawiania organizacji pozarządowych i niezależnego, bezstronnego wymiaru sprawiedliwości".

Aleksander Milinkiewicz, przemawiając w języku białoruskim, podziękował za "tak wielkie wyróżnienie" i podkreślił, że "ta nagroda nie jest tylko dla mnie, wraz ze mną odbierają ją wszyscy Białorusini, wszyscy Ci, którzy w marcu ub. roku wyszli na Plac [Październikowy], by bronić swojej godności. Odbierają ją wszyscy Ci, których wtrącono do więzień, wyrzucono z uczelni lub z pracy". "Jest to nagroda dla wszystkich, którzy prowadzą tę walkę. Jesteśmy bardzo liczni" - powiedział Milinkiewicz.

Podkreślając historyczne zasługi Białorusi dla Europy, Milinkiewicz podkreślił, że narodowi białoruskiemu zawsze zwycięsko udawało się przejść przez próby wynarodowienia i pozbawienia dziedzictwa kulturalnego. "Cieszyliśmy się niepodległością uzyskaną w 1991 roku, ale nie zdawaliśmy sobie sprawy, że wolność, a niezawisłość i niezależność to nie to samo" - stwierdził lider białoruskiej opozycji. Tydzień protestów społecznych po sfałszowanych wyborach prezydenckich w marcu, Milinkiewicz nazwał "naszym pierwszym zwycięstwem". "Takich zwycięstw będziemy musieli odnieść więcej" - powiedział.

Wiele słów Milinkiewicz poświecił innym działaczom opozycyjnym, których dotyka prześladowanie ze strony władz w Mińsku. Przypomniał o głodówce prowadzonej od ponad 50 dni przez byłego kandydata w wyborach Aleksandra Kazulina. "Ta nagroda jest także dla niego oraz dla młodych przywódców opozycji i więźniów politycznych" - powiedział Milinkiewicz przywołując nazwiska takich działaczy jak Źmicier Daszkiewicz, Mikoła Statkiewicz, Andrej Klimau i innych. Nagroda ta należy się również przywódcy demokratycznego ruchu na Białorusi profesorowi Hianadziowi Karpience, byłemu ministrowi spraw wewnętrznych, generałowi Jurjiowi Zacharence, wicemarszałkowi parlamentu Wiktorowi Hanczarowi. "Wszystkie te osoby zniknęły, najprawdopodobniej zostały zamordowane" - powiedział Milinkiewicz.

Milinkiewicz wierzy w europejską przyszłość Białorusi, "wierzę w naszą solidarność, odwagę i doświadczenie". Zauważył, że dla wielu młodych osób na Białorusi niebieska flaga Unii Europejskiej stała się symbolem solidarności i widniała na Placu Październikowym obok biało-czerwono-białej flagi białoruskiej oraz flag Polski, Ukrainy, Litwy, Rosji, Estonii, Azerbejdżanu i Gruzji.

"Musimy przezwyciężyć strach, który przez ostatnie kilkadziesiąt lat wkradł się w mentalność ludzi" - stwierdził Milinkiewicz, ale zauważył, że boją się także władze, czego dowodzi fakt, że nie pozwoliły przyjechać na uroczystość wręczenia Nagrody Andżelice Borys i Irinie Kazulin.

Milinkiewicz nawiązał również do trudnej sytuacji gospodarczej na Białorusi, pogarszających się stosunków z Rosją, rosnących cen gazu i prób obarczenia opozycji winą za trudności ekonomiczne. Podkreślił z całą mocą, że opozycja nigdy nie domagała się sankcji gospodarczych. "Rozumiemy bowiem doskonale, że tego typu sankcje uderzą przede wszystkim w zwykłych obywateli białoruskich" - stwierdził Milinkiewicz. Wyraził żal, że władze białoruskie mając dostęp do tak tanich źródeł energii nie skorzystały z możliwości przeprowadzenia reform gospodarczych - "Konsekwencje ich braku ponosić będzie teraz naród białoruski".

Aleksander Milinkiewicz podkreślił, że opozycja, choć przeciwna podporządkowaniu Moskwie, które prowadziłoby do faktycznej utraty suwerenności, to jednak opowiada się za poprawą stosunków z Federacją Rosyjską, która jest kluczowym partnerem gospodarczym dla Białorusi. "Demokratyczna Białoruś będzie przewidywalnym i wiarygodnym partnerem Rosji" - stwierdził.

Milinkiewicz chwalił Unie Europejska za wprowadzenie zakazu wjazdu na jej terytorium osób, które "uczestniczą w represjach". Uznał, że jest to skuteczny środek przeciwko osobom zwalczającym demokrację. Apelował także o większą otwartość UE na młode pokolenie Białorusinów, które władze próbują przekonać, że "w Europie nikt na nich nie czeka".

Milinkiewicz zaapelował o nie podnoszenie opłat za wizy wjazdowe na teren UE dla obywateli białoruskich. Dziękował również za gotowość przyznania pomocy finansowej ze strony KE dla Białorusi, choć "nadzieja, że rząd na Białorusi ją przyjmie jest praktycznie nieistniejąca". "Reżim zdaje sobie sprawę, że kiedy demokracja się zacznie, to bardzo szybko doprowadzi ona do tego, że strącą oni władze nad naszym krajem" - Powiedział Milinkiewicz, ale przyznał, że "oferta Unii Europejskiej pozwoli, że będziemy mogli wyjaśnić naszym obywatelom, że polityka Unii Europejskiej nas wspiera".

"Doceniamy Państwa pomoc i gorąco za nią dziękujemy" - powiedział Milinkiewicz i poprosił o dalsze wsparcie sił demokratycznych na Białorusi - "Trzeba przygotować europejski fundusz na rzecz demokracji, który będzie w stanie działać w krajach dyktatur". Przekonywał do dalszych działań zmierzających do przełamywania blokady informacyjnej i tworzenia "przestrzeni publicznej, gdzie będzie istniała otwarta debata społeczna i obywatelska. "W ten sposób będziemy w stanie stworzyć społeczeństwo obywatelskie na Białorusi" - powiedział Milinkiewicz.

Źródło: strona PE